Startuj z nami!

www.szkolnictwo.pl

praca, nauka, rozrywka....

mapa polskich szkół
Nauka Nauka
Uczelnie Uczelnie
Mój profil / Znajomi Mój profil/Znajomi
Poczta Poczta/Dokumenty
Przewodnik Przewodnik
Nauka Konkurs
uczelnie

zamów reklamę
zobacz szczegóły
uczelnie

Lampa sodowa

Lampa sodowa

Droga oświetlona wysokoprężnymi lampami sodowymi

Lampa sodowa (pot. sodówka, Wysokoprężna Lampa Sodowa, WLS) – lampa wyładowcza , w której środowiskiem wyładowczym są pary sodu . Ze względu na ciśnienie par sodu w jarzniku , dzielone są na nisko- i wysokoprężne. Dają charakterystyczne, pomarańczowe światło . Pierwsze lampy sodowe skonstruowano w 1935 roku. Obecnie są powszechnie stosowane w oświetleniu zewnętrznym i uprawie roślin. Ze względu na wysoką skuteczność świetlną i bezpośrednio wynikającą z tego oszczędność energii , praktycznie zastąpiły stosowane wcześniej lampy rtęciowe .

Spis treści

Niskoprężne lampy sodowe

Niskoprężna lampa sodowa o mocy 35 W
Świecąca niskoprężna lampa sodowa

W niskoprężnych lampach sodowych jarznik jest wykonany z długiej szklanej rury wygiętej w kształt litery U. W jarzniku znajduje się metaliczny sód oraz gaz pomocniczy (mieszanina neonu i argonu ).

Do zasilania lamp sodowych niskoprężnych stosuje się najczęściej transformatory o dużej reaktancji rozproszenia, zapewniające wysokie napięcie w czasie zapłonu i ograniczenie jego wartości w czasie normalnej pracy. Po załączeniu lampy na napięcie, rozpoczyna się wyładowanie w gazie pomocniczym i dopiero po odparowaniu sodu, wyładowanie w parach sodu staje się dominujące. Pełną wydajność świetlną uzyskują po kilku minutach.

Obecnie produkuje się lampy o mocy od 18 do 180 W . Osiągają skuteczność świetlną do 206 lm/W, największą spośród praktycznie stosowanych, sztucznych źródeł światła. Niestety produkowane przez nie żółto-pomarańczowe światło o temperaturze barwowej 1800 K, o bardzo złych właściwościach oddawania barw, praktycznie ograniczyło ich zastosowanie do oświetlenia autostrad, dróg szybkiego ruchu i tuneli, przy których nie odbywa się ruch pieszy. Ich trwałość wynosi do 16 000 h.

Wysokoprężne lampy sodowe

Wysokoprężne lampy sodowe

Lampy sodowe wysokoprężne to z kolei lampy, w których źródłem światła jest jarznik wykonany zazwyczaj z materiału ceramicznego, zawierający sód , rtęć oraz gaz pomocniczy ( ksenon ) o ciśnieniu ok. 2 k Pa .

Wyładowanie zaczyna się w ksenonie. Dopiero po odparowaniu sodu i rtęci, wyładowanie w parach tych metali jest decydujące w wytwarzaniu strumienia świetlnego . Ciśnienie par metali w czasie pracy wynosi ok. 2 MPa. Ze względu na to, że do zainicjowania wyładowania w ksenonie potrzebne jest wysokie napięcie, konieczne jest stosowanie specjalnych opraw z zapłonnikiem i statecznikiem do ograniczania prądu roboczego.

Lampy te dają światło o barwie 2000 K, postrzeganej jako żółto-złocista lub pomarańczowa. Ich skuteczność świetlna wynosi 68 - 150 lm/W. Budowane są o mocy znamionowej od 35 do 1000 W , a ich trwałość, w zależności od ich konstrukcji, wynosi 10 000 - 24 000 h.

Dzięki lepszemu oddawaniu barw ( wskaźnik oddawania barw mieści się w granicach 22 - 65) mają szersze zastosowanie od lamp niskoprężnych. W świetle lamp sodowych wzrasta ostrość widzenia w kurzu i we mgle, stąd są one bardzo dobrym źródłem do oświetlania arterii komunikacyjnych, placów i terenów otwartych. Ponieważ widmo lamp sodowych mieści się w zakresie promieniowania czynnego fotosyntetycznie , są one stosowane w uprawie roślin .

Biała soda

Kilku czołowych producentów źródeł światła produkuje lampy sodowe o znacznie poprawionej jakości światła. Lampy te nazywane są potocznie jako biała soda - od temperatury barwowej wytwarzanego światła - 2500 K i wysokiego współczynnika odwzorowania kolorów Ra = 85. Wyższą jakość produkowanego światła osiągnięto w nich przez znaczne podniesienie ciśnienia wewnątrz jarznika lampy do 95 k Pa , podczas gdy w klasycznych konstrukcjach nie przekracza ono 10 k Pa . Konsekwencją tego posunięcia było niestety znaczne obniżenie skuteczności świetlnej. Lampy tego typu mają skuteczność świetlną od 40 do 51 lm/W. Białą sodę produkuje się w wariantach mocy: 35, 50 oraz 100 W. Ze względu na niską skuteczność świetlną, białą sodę stosuje się niemal wyłącznie do oświetlenia wnętrzowego obiektów handlowych. Szczególnie dobrze sprawdzają się w oświetleniu pieczywa oraz stoisk z mięsem .

Bibliografia

  • Jerzy Bąk, Technika oświetlania, wyd. WNT, Warszawa 1981,

Linki zewnętrzne


Inne hasła zawierające informacje o "Lampa sodowa":

Układ scalony ...

Lampa wyładowcza i zapłonowe najczęściej montowane są w oprawie . Lampy wyładowcze lampa fluorescencyjna lampa metalohalogenkowa lampa neonowa lampa rtęciowa Lampa sodowa lampa ksenonowa neon (reklama) BibliografiaJerzy Bąk, Technika oświetlania, wyd. WNT, Warszawa 1981, ...

Walther Hermann Nernst ...

Historia wynalazków i wynalazczości ...

1853 ...

Literatura dla dzieci i młodzieży ...

Kodeks Aleksandryjski ...

Wysokociśnieniowa lampa rtęciowa ...

Język fiński ...

Aleksander Puszkin ...


Inne lekcje zawierające informacje o "Lampa sodowa":

232 Kultura i nauka w latach 1945 ? 2003 (plansza 19) ...

131. Cechy gospodarki postindustrialnej (plansza 3) ...

Mieszaniny (plansza 3) ...




Zachodniopomorskie Pomorskie Warmińsko-Mazurskie Podlaskie Mazowieckie Lubelskie Kujawsko-Pomorskie Wielkopolskie Lubuskie Łódzkie Świętokrzyskie Podkarpackie Małopolskie Śląskie Opolskie Dolnośląskie